ΨΗΦΙΑΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΒΛΑΧΟΚΕΡΑΣΙΑΣ

Ο Ευστάθιος Κοπίτας ή Κοπιτόπουλος, όπως το μετέτρεψαν πολλοί εν Αθήναις Κοπιταίοι – και  πρώτος, ο αδερφός του παππού μου, Ηλίας Ευσταθίου Κοπίτας (1867-1952) – γεννήθηκε στον Κοπελιά το 1894. Ήταν γιος του Κωνσταντίνου Ευσταθίου Κοπίτα (1864-28/1/1949) και της Αικατερίνης Γεωργίου Σκούφη (1861-2/3/1949). Νονά του ήταν η Βασιλική Τσίγκου, κόρη του κοινοτάρχη Βλαχοκερασιάς Γιάννη Τσίγκου (βλέπε Ψ.Μ.Β., "Κοινοτικές και Δημοτικές Δράσεις" σ. 2). Έζησε στο χωριό ως τα δεκατρία του χρόνια και πήγε μόνο μέχρι και Γ' δημοτικού. Ήρθε στην Αθήνα στις 17/7/1907, κοντά στον προαναφερθέντα θείο του, Ηλία, ο οποίος ήταν λαδέμπορος στην Πλατεία Αγ. Αναργύρων στου Ψειρή, από το 1888.

Το 1914 κατετάγη κληρωτός στο στρατό και το 1917 έβγαλε τη σχολή εφέδρων υπαξιωματικών στην Κόρινθο. Τον ίδιο χρόνο, επιστρατεύτηκε και αναχώρησε για το Σερβικό μέτωπο (Α' Παγκόσμιος πόλεμος) και στην συνέχεια, ως Ανθυπασπιστής στο Μηχανικό Ιππικού, έλαβε μέρος σε όλες τις Επιχειρήσεις του Μικρασιατικού Μετώπου (1919-1922). Λίγο πριν την κατάρρευση αιχμαλωτίστηκε, αλλά δραπέτευσε στις 15/8/1922, και διέφυγε στην Σμύρνη, απ' όπου, μετά από περιπέτεια, κατόρθωσε να επιβιβαστεί σε πλοίο και να διασωθεί.

Κατά το 1929 ή '30, άνοιξε δικό του κατάστημα εμπορίας ελαιολάδων στην κεντρική αγορά Αθηνών - Σοφοκλέους 29. Στις 28/10/1940, επιστρατεύτηκε με βαθμό εφέδρου Ανθυπολοχαγού και πολέμησε στην Αλβανία. Στο τέλος του πολέμου, αποστρατεύτηκε με τον βαθμό του έφεδρου υπολοχαγού. Συνολικά, από το 1914 μέχρι το 1940, ο πατέρας μου υπηρέτησε την πατρίδα για πάνω από μια δεκαετία (125 μήνες). Το 1951 παντρεύτηκε την Ελένη Δημητροπούλου με καταγωγή από την Αθήνα. Απέκτησαν ένα γιο, τον Κωνσταντίνο. Ο πατέρας μου απεβίωσε στην Αθήνα 7/2/1967. Την επιχείρηση στη συνέχεια ανέλαβαν η μητέρα και ο γιος, μέχρι να κλείσει οριστικά το 1977.

Παράλληλα με τις επαγγελματικές του δραστηριότητες και τις στρατιωτικές του υποχρεώσεις, ο Ευστάθιος Κοπιτόπουλος ήταν από τα ιδρυτικά μέλη (1929) του «Πατριωτικού Συλλόγου των Αθήναις και Πειραιεί Βλαχοκερασιωτών» και συμμετείχε ενεργά  στο Δ.Σ. του.  Ωστόσο, και προς το παρόν, δεν διαθέτουμε συγκεκριμένες πληροφορίες για διάρκεια της θητείας του ή τις πρωτοβουλίες του στο πλαίσιο του Συλλόγου.

Οι Κοπιταίοι έχουν καταγωγή από Λακωνία και λίγο πριν την Επανάσταση, οι Τούρκοι είχαν βάλει στο μάτι ένα κορίτσι για να το κλέψουν, και τότε, ξεσηκώθηκαν, πήραν τα όπλα και έφυγαν προς τα πάνω. Κυκλοφορούν τρεις θεωρίες ως προς προέλευση και τη διαδρομή που ακολούθησαν. Η πρώτη, των Κοπιταίων Μαυρικιωτών λέει ότι οι Κοπιταίοι ξεκίνησαν από τα Λεβέτσοβα (Κροκεές), οι μισοί πήγαν στη Βλαχοκερασιά και ο άλλοι μισοί στο Μαυρίκι Τεγέας. Η δεύτερη του θείου μου του Αλέκου Κοπίτα (Θανούκου) συνιστά μια παραλλαγή της πρώτης και λέει ότι οι Κοπιταίοι ξεκίνησαν από το Δαφνί (απ΄ όπου και οι Σωταίοι), μετά πήγαν στα Λεβέτσοβα. Στη συνέχεια οι μισοί αρχικά πήγαν στον Κοπελιά (τα χειμαδιά), όπου έκτισαν καλύβες και μετά στη Βλαχοκερασιά, ενώ οι άλλοι  μισοί διέφυγαν απευθείας στο Μαυρίκι. Τελευταία, η θεωρία του ξαδέλφου μου Νικόλα Βασ. Κοπίτα (Μπαράλου), ο οποίος τοποθετεί την καταγωγή των Κοπιταίων ακόμα πιο κάτω από τα Λεβέτσοβα και το Δαφνί, στο Λάγιο της Λακωνίας, στα σύνορα της Μάνης με την Λακεδαίμονα.  Σύμφωνα με τους Μαυρικιώτες στα Λεβέτσοβα υπάρχει και ερειπωμένος Πύργος των Κοπιταίων.

Ο παππούς μου ήταν ένα από οχτώ παιδιά: Βασίλης, Μαρία (Γκουμένη), Παναγιώτης (Κουδούνης), Χριστίτσα (Κοντογιάννη), Κατερίνα (Καστραντά), Κωνσταντίνος (παππούς μου), Ηλίας και Δημοσθένης. Μάνα τους ήταν η Κωνσταντίνα Κολιοπούλου απ' τα Κουβέλια, που πέθανε κατά το 1915, και πατέρας τους, ο Στάθης Κοπίτας, γιος του Κώτσιου Κοπίτα. Αυτός ο Κώτσιος, είχε πολεμήσει το '21 και μάλλον ήταν και ο πρώτος οικιστής των Κοπιταίων στη Βλαχοκερασιά. Αδέρφια ο πατέρας μου είχε, επίσης οχτώ: Δημήτρη, Νικόλα, Χαράλαμπο (τα οποία πέθαναν σε μικρή ηλικία), ο Ευστάθιος (πατέρας μου), η Σταυρούλα, η Αφροδίτη, η Βάσω και ο Παναγιώτης. Ο παππούς μου ο Κώτσιος, είχε πολεμήσει και στον ατυχή πόλεμο του1897, και μάλιστα είχε τραυματιστεί στον αριστερό του ώμο.

Η γιαγιά μου, Κατερίνα Σκούφη, ήταν κόρη του Γιώργη Σκούφη και της Μαρίνας Αλεξάνδρου (αρχικό επίθετο του Αλεξάνδρου ήταν Σταθόπουλος). Οι Σκουφαίοι – οι οποίοι αρχικά λεγότανε «Γρηγοράκης» (το Σκούφης ήταν παρατσούκλι) – είχαν καταγωγή από  την Μάνη. Σύμφωνα με τον Παναγιώτη Γ. Σκούφη (αδελφό της γιαγιάς μου) οι Σκουφαίοι ήρθαν στο χωριό την εποχή των «Ορλωφικών» (1770).

Κωνσταντίνος Ε Κοπιτόπουλος

21/03/2019