ΨΗΦΙΑΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΒΛΑΧΟΚΕΡΑΣΙΑΣ

Μια Χειρονομία Ευγνωμοσύνης

evergetes.jpgΘεωρητικά, ο όρος «ευεργέτης» μπορεί να περιλαμβάνει άτομα/συλλόγους/ιδρύματα, που έχουν, με κάποιο τρόπο, ωφελήσει, υλικά και/ή ηθικά, κάποια κοινότητα ή κοινωνική ομάδα. Στην περίπτωσή μας εννοούμε ευεργέτες ανεξάρτητα από τον τόπο καταγωγής ή διαμονής τους, και ανεξάρτητα από το εάν έχουν αποβιώσει ή είναι εν ζωή. Οι ευεργέτες μπορεί να είναι ελλαδίτες και ομογενείς Βλαχοκερασιώτες καθώς και μη Βλαχοκερασιώτες.

Τα ευεργετήματά τους αφορούν κυρίως σε εκχωρήσεις ακινήτων, καταπιστεύματα, δωρεές και μεγάλες εισφορές[1]. Η ευεργετούμενη κοινότητα είναι η Βλαχοκερασιά, οι κάτοικοί της και οι απόγονοί τους. Επισημαίνουμε ότι οι ευεργέτες μιας τοπικής κοινότητας, όπως η Βλαχοκερασιά, δεν βοηθάνε μόνο την τοπική κοινότητα, την ιδιαίτερη πατρίδα τους. Με τη γενναιοδωρία τους βοηθούν και τη χώρα, η οποία θα αναγκάζονταν να καταβάλει ισοδύναμους πόρους για τα σχετικά έργα, καθιστώντας τους έτσι και ευεργέτες της χώρας – πραγματικούς πατριώτες.

Η παρούσα ενότητα περιλαμβάνει φωτογραφικό υλικό και υπερσυνδέσεις για 11 ευεργέτες. Το φωτογραφικό υλικό συνοδεύουν η τεκμηρίωση: υπερσυνδέσεις με βιογραφικά στοιχεία του ευεργέτη και το ιστορικό της ευεργεσίας τους. Τα ευεργετήματά τους περιλαμβάνουν την ανέγερση του Σχολείου Βλαχοκερασιάς με την υποστήριξη της «Αδελφότητας Βλαχοκερασιωτών Αμερικής»∙ τη δωρεά οικοπέδου στον Αγροτικό και Πιστωτικό Συνεταιρισμό Βλαχοκερασιάς από τα ξαδέλφια Επαμεινώντα και Ιωάννη Ανδριανό του Αντώνη και Ιωάννη Ανδριανό του Χρήστου∙  το  καταπίστευμα της Ida Contis για την κοινότητα, την εκκλησία και τους απόρους∙  την εκχώρηση καινούργιων κτιρίων και παραδοσιακών κατοικιών στην κοινότητα από το Ίδρυμα Μιχαήλ Στασινόπουλου, την οικογένεια Κωνσταντίνου Τζαβέλλα, την οικογένεια Γεωργίου Σκούφη και τον Κωνσταντίνο Σιαπέρα∙ το καταπίσττευμα το ομογλενή Γιάννη Γ. Κοπίτα για την εκπαίδευση των νέων Βλαχοκεραστών και τη ενίσχυση της πολιτισμικής κληρονομιάς∙ την κατασκευή αμφιθεάτρου και τη φιλοτέχνηση του ανδριάντα του Καπετάν Γιαννακα με την υποστήριξη της Κικής Κατσαφάνα και του Δημήτρη Κοντογιάννη, αντίστοιχα, για τη διατήρηση της πολιτισμικής μας κληρονομιάς· και την κατασκευή ενός  πάρκου αναψυχής με την υποστήριξη του ομογενή Γεωργίου Χρόνη. Στην τεκμηρίωση της ενότητας, πολύτιμη ήταν η συμβολή συγγενών των ευεργετών, των μελών της Επιτροπής (Αγγελικής Κατσαφάνα, Μαρίας Κοπίτα), της Δήμητρας Χρόνη (Διευθύντριας της Δημοτικής Ενότητας Σκιρίτιδας), του Ορέστη Βελισσάρη (μέλους της Επιτροπής Διαχείρισης Καταπιστεύματος της ‘Αϊντα Κοντογιάννη), του Κωνσταντίνου Μπρούσαλη (Καθηγητή Β’/μιας Εκπαίδευσης-Συγγραφέα) και του Πέτρου Ι. Σαραντάκη (Συγγραφέα).   

Ένα πρώτο μέλημα των ευεργετών και/ή των απογόνων τους, που μεταφράζεται και σε  ουσιαστική αναγνώριση/ηθική τους ικανοποίηση, αναμφίβολα, είναι κατά πόσο τα ευεργετήματά τους έχει αξιοποιηθεί από τους ευεργετούμενους σύμφωνα με τους σκοπούς της ευεργεσίας. Το σχολείο, το οικόπεδο Ανδριανών, η εκκλησία και η εκχώρηση ακινήτου από τον Κωνσταντίνο Σιαπέρα, έχουν εξυπηρετήσει 2-4 γενιές Βλαχοκερασιωτών. Το σχολείο, ιδιαίτερα, έχει εξυπηρετήσει και μαθητές από όλα τα χωριά του π. Δήμου Σκιρίτιδας. Δυστυχώς, οι δημογραφικές αλλαγές στη χώρα μας έχουν οδηγήσει στη συρρίκνωση επαρχιακών σχολείων (βλ. ενότητα για σχολείο) – γεγονός που αναπόφευκτα θα οδηγήσει και σε αλλαγές χρήσης. Το ακίνητο/δωρεά του Ιδρύματος Μιχαήλ Στασινόπουλου έχει στεγάσει  κατά καιρούς τα κοινοτικά γραφεία, το Κέντρο εξυπηρέτησης πολιτών (ΚΕΠ) και τελευταία  φιλοξενεί το Περιφερειακό Ιατρείο Βλαχοκερασιάς. Τα καταπιστεύματα της Άϊντας Κοντογιάννη και του Ιωάννη Κοπίτα είχαν και έχουν ευεργετικές συνέπειες για τους κατοίκους, μαθητές, τους φοιτητές, τους πιστούς και γενικότερα το χωριό (απόρους), όμως υπάρχουν περιθώρια για περαιτέρω αξιοποίησή τους υπό όρους.  Τα ακίνητα των οικογενειών Κ. Τζαβέλλα και Γ. Σκούφη  έχουν δεχτεί κάποιες παρεμβάσεις ανακαίνισης και συντήρησης με δαπάνες του π. Δήμου Σκιρίτιδας, απαιτούνται όμως ουσιαστικές παρεμβάσεις, πριν καταστούν αξιοποιήσιμα για τους σκοπούς των ευεργετών. Το παρκάκι αναψυχής, δωρεά του ομογενή Γεωργίου Χρόνη εγκαινιάστηκε το 1983 και αξιοποιήθηκε για περίπου μια δεκαετία. Στη συνέχεια υπέστη ζημιές, οι όποιες δεν έχουν ακόμη αποκατασταθεί. Οι ευεργέτες, οι απόγονοί τους και οι συμπατριώτες που διαχειρίζονται τις ευεργεσίες θα  δικαιωθούν όταν οι ευεργετούμενοι (δηλαδή, οι εκπροσώποί τους στην πολιτεία)  μεγιστοποιούν την αξιοποίηση ενός ευεργετήματος προς όφελος των κατοίκων.

Θα θέλαμε να υπογραμμίσουμε ότι η παρούσα ενότητα δεν περιλαμβάνει όλα τα ευεργετήματα ατόμων, συλλόγων και ιδρυμάτων. Δεν περιλαμβάνονται (1) ευεργετήματα των ίδιων ή άλλων ευεργετών, στα οποία έχουμε αναφερθεί σε άλλες ενότητες της συλλογής (2) κρίσιμες ευεργεσίες που αφορούν στον εξοπλισμό και στην εύρυθμη λειτουργία του σχολείου Βλαχοκερασιάς  (3) ευεργέτες για τους οποίους δεν έχουμε ακόμη ολοκληρώσει την τεκμηρίωση[2] καθώς και (4)  εκατοντάδες μικρότερης κλίμακας ευεργεσίες (εισφορές, εμβάσματα κτλ.) για την κοινότητα, την εκκλησία, το σχολείο, τα εξωκλήσια, την απογραφή, και τις εκδόσεις συλλόγων Βλαχοκερασιωτών, τις οποίες είναι αδύνατον να μνημονεύσουμε. Για την Επιτροπή, όλες οι ευεργεσίες, μεγάλες ή μικρές, επώνυμες ή ανώνυμες,  είναι ζωτικής σημασίας. Είναι το άθροισμα των ευεργεσιών, μεγάλων και μικρών, που καθιστούν εφικτό ένα έργο,  όπως αποδείχθηκε και από τη φιλοτέχνηση ανδριάντα του Καπετάν Γιάννακα. Η Επιτροπή είναι ανοικτή για περαιτέρω εμπλουτισμό της ενότητας, εφόσον οι προτάσεις συνοδεύονται από τεκμηρίωση (φωτογραφία ευεργέτη, βιογραφικό και ιστορικό/περιγραφή της ευεργεσίας).

Αντικείμενα για ευεργεσίες που θα συντελέσουν στην περαιτέρω οικονομική και πολιτισμική ανάπτυξη της Βλαχοκερασιάς υπάρχουν άφθονα, όπως για παράδειγμα, η περαιτέρω αξιοποίηση των ακινήτων Τζαβέλλα και Σκούφη, η αποκατάσταση του πάρκου αναψυχής καθώς και άλλα έργα που επισημαίνονται από τον πρ. Πρόεδρο του Συνεταιρισμού Βλαχοκερασιάς, Βαγγέλη Μητρόπουλο, τον στρατιωτικό κτηνίατρο Στάθη Χρόνη και τον επιχειρηματία Χρήστο Πετρόπουλο (Βλ. άλλες ενότητες). Είναι ιδιαίτερα κρίσιμες σε μια περίοδο που  η χώρα μας διανύει μια πρωτοφανή, πολυδιάστατη οικονομική κρίση και δεν επαρκούν οι εγχώριοι και κοινοτικοί πόροι.   Όμως, δεν αρκούν οι καλές προθέσεις. Προϋπόθεση, για να καρποφορήσουν τα αιτήματά μας, είτε αυτά απευθύνονται σε ευεργέτες είτε σε κρατικούς και κοινοτικούς φορείς  (είτε ταυτόχρονα σε πολλαπλούς αποδέκτες) είναι οι προτάσεις να είναι  τεκμηριωμένες και κοστολογημένες. Αυτό σημαίνει ότι οι δημοτικές αρχές θα πρέπει να αξιοποιήσουν το τοπικό ειδικό επιστημονικό δυναμικό με εμπειρίες και τεχνογνωσία στην επεξεργασία και υποβολή προτάσεων για χρηματοδότηση. 

Νίκος Π. Πετρόπουλος
Συντονιστής Επιτροπής Ψ.Μ.Β.

Πατήστε εδώ ή στην επάνω εικόνα για μια περιήγηση στο φλίπινγκ μπουκ.


[1] Εναλλακτικά, θα μπορούσαμε να συμπεριλάβουμε και την προσφορά εργασίας, είτε αυτή ήταν η χειρωνακτική «προσωπική εργασία» για τα κοινωφελή έργα στο χωριό, ή η δωρεάν τεχνογνωσία επιστημόνων για την οικονομική και πολιτισμική ανάπτυξη του χωριού μας ή η παροχή  ιατρικών υπηρεσιών σε συμπατριώτες. Αναμφίβολα,  τα ευεργετήματα αυτά είναι ζωτικής σημασίας, και  αποτελούν αντικείμενο μιας ξεχωριστής έρευνας.

[2]Π.χ. ο Σπύρος Γκουμένης (ομογενής από την Αυστραλία) έστειλε μετά τη μεσολάβηση του «Συνδέσμου Βλαχοκερασιωτών Αυστραλίας» στην κοινότητα της Βλαχοκερασιάς $32.000 επί Προεδρίας Βασιλείου Χριστόπουλου (Βλ. «Φωνή της Βλαχοκερασιας», Δεκέμβριος 2014).   

Νέα του Ψ. Μ. Βλαχοκερασιάς

Χάρτης / Map